Ambitieus PT Onderzoekprogramma Bloemisterij 2012

De afgelopen maanden is in samenwerking met diverse kennispartijen en landelijke gewas commissies van LTO Groeiservice een ambitieus onderzoeksprogramma Bloemisterij opgesteld binnen het kernpakket van het PT. Het kernpakket omvat de programma’s 1) Voeding & Gezondheid, 2) Groen & Welbevinden, 3) Plantgezondheid, Fytosanitaire zaken & Water, 4) Arbeid, 5) Energie & CO2 en 6) Biobased economy & MVO. Het aantal onderzoekvoorstellen en het daaraan gekoppelde bedrag lag beduidend hoger dan het beschikbare budget. Het bestuur heeft zijn instemming gegeven om de reserves aan te spreken om alle voorstellen die reeds door de sectorcommissie Bloemkwekerij zijn goedgekeurd uit te kunnen voeren. De ondernemingen hebben een centrale rol gehad bij deze projecten in de vorm van aandragen en uitwerken van ideeën in samenspraak met het PT.

Binnen het Bloemisterij onderzoek 2012 dat wordt gefinancierd via het PT zijn 86 projecten in uitvoering voor een totaal bedrag van ruim 4 miljoen. De projecten hebben veelal een looptijd van ca 1 jaar. De meeste projecten (67%) in 2012 hebben betrekking op plantgezondheid en 16% is gerelateerd aan water, bodem en bemesting. Gezien de waterkwaliteitseisen zijn deze ook direct gekoppeld aan plantgezondheid. Denk maar even aan toepassing van gewasbeschermingsmiddelen en de diverse toedieningtechnieken. In diverse teelten waaronder Chrysant, Alstroemeria en potplanten wordt trips op diverse wijze aangepakt. Gekeken wordt naar de inzet van bladroofmijten, toepassing van toplagen, lokstoffen, vangtechnieken en het effect van gewas en teeltsystemen. Deze vormen belangrijke bouwstenen voor een integrale aanpak van trips. Goed gezond uitgangsmateriaal en een weerbaar gewas in de teelt zijn de belangrijkste stappen om te komen tot vermindering van middelen. Deze krijgen dan ook veel aandacht in het programma. Bij snijhortensia, Pioenroos en Phalaenopsis wordt hier middels klimaat, bemesting en lichtkwaliteit aan gewerkt. In de natuur zijn diverse roofvliegen actief. Door het toepassen van een juist ecosysteem is het wellicht mogelijk om deze te stimuleren en actief in te zetten in de kassen om aldaar diverse plagen aan te pakken. Dit onderzoek richt zich vooral op grondgebonden teelten maar is mogelijk ook interessant voor potplanten, roos en gerbera.

Op gewasniveau vraagt teeltoptimalisatie (8%) aandacht. De resultaten hiervan zijn echter moeilijker direct te vertalen naar andere gewassen en de tendens is dat dit steeds meer privaat opgepakt wordt. Plantgezondheid in de keten (7%) is een nieuw onderwerp dat meer aandacht vraagt en erg belangrijk is voor behoud van de kwaliteit in de keten en daarmee onze wereldwijde handelspositie. Onze afzetmarkt kan met deze kennis duidelijk vergroot worden. Daarnaast vindt Biobased Economy ook zijn intrede in de bloemisterij. Energie en CO₂ vraagstukken nemen ook een belangrijke plaats in, deze worden via het programma Kas als Energiebron gefinancierd.

Over dit blog
In dit blog houd ik u periodiek op de hoogte van de ontwikkelingen binnen het bloemisterijonderzoek dat via het Productschap Tuinbouw (PT) gefinancierd wordt. Dat doe ik aan de hand van mijn dagelijkse werk als onderzoekcoördinator bij het PT.

Wilt u meer informatie of heeft u vragen of suggesties?

Helma Verberkt: 079-3470421 / 06-53387300 of via h.verberkt@tuinbouw.nl

2012, Jaar van Nieuwe Mogelijkheden

Zoals veel bedrijven maak je jaarlijks de balans op en blik je vooruit in het nieuwe jaar. Binnen het Bloemisterij onderzoek 2011 dat wordt gefinancierd via het PT zijn ca 135 projecten in uitvoering. Dit betreft ca. 30 consultancy aanvragen voor kortlopende onderzoeken om snel en adequaat te handelen bij calamiteiten. De andere projecten hebben meestal een langere looptijd van ca 1 tot 2 jaar. De meeste projecten (55%) in 2011 hadden betrekking op plantgezondheid en 12% is gerelateerd aan water, bodem en bemesting. Gezien de waterkwaliteitseisen zijn deze ook direct gekoppeld aan plantgezondheid. Denk maar even aan toepassing van gewasbeschermingsmiddelen en de diverse toedieningtechnieken. Energie (9%) en CO₂ nemen ook een belangrijke plaats in, deze worden grotendeels via het programma Kas al Energiebron gefinancierd. Op gewasniveau vraagt teeltoptimalisatie (18%) evenals kwaliteit (7%) aandacht. De resultaten hiervan zijn echter moeilijker direct te vertalen naar andere gewassen.

 

Sciara (larven van de varenrouwmug) is een plaag die bij veel teelten voor problemen zorgt. Het in 2011 opgestarte project ‘Biologische bestrijding varenrouwmuggen’ wordt in 2012 voortgezet. Het onderzoek richt zich op het vinden van nieuwe natuurlijke vijanden, de optimalisatie van het toepassen van aaltjes tegen sciara en het ontwikkelen van een kweeksysteem voor bodemroofmijten die o.a. sciara aanpakken. In de zoektocht naar nieuwe natuurlijke vijanden zijn sluipwespen, roof- en jachtvliegen gevonden. Deze worden nader onderzocht naast de al bekende werking van aaltjes tegen sciara. Aandachtspunt bij de aaltjes is de kans op uitspoelen, met name op eb en vloed systemen. (Bodem)roofmijten blijken ook bij de bestrijding van sciara een duidelijk effect te hebben. Om te zorgen voor voldoende aanvoer van bodemroofmijten wordt een open kweeksysteem ontwikkeld dat eenvoudig toegepast kan worden op de moderne opkweek- en teeltbedrijven. Samen met de telers wordt een programma van eisen opgesteld zodat er een robuust systeem ontstaat die de problematiek met sciara op uw bedrijf beheersbaar maakt.

 

Onlangs is het project ‘Duurzame gewasbescherming Roos’ van start gegaan. In dit project wordt nagegaan welke methoden van geïntegreerde bestrijding bij voorlopers al worden toegepast en een breder perspectief bieden voor andere telers. Kennisuitwisseling is daarbij van groot belang. Hiertoe is een kennisplatform opgericht met daaraan gekoppeld een Praktijknetwerk gewasbescherming roos. Alle beschikbare informatie wordt vervolgens verwerkt in een handboek Geïntegreerde Gewasbescherming Roos. Dit moet uiteindelijk leiden tot verminderen van milieubelasting door effectiever gebruik van middelen en methoden. In de eerste telers bijeenkomsten stond meeldauwbestrijding centraal. Enerzijds wordt gezocht naar nieuwe robuuste teeltsystemen die fors minder afhankelijk zijn van chemische oplossingen en anderzijds naar korte termijn oplossingen om deze omschakeling mogelijk te maken. Binnenkort start een onderzoek naar de effectiviteit van diverse middelen op meeldauw in roos.

 

Ook in 2012 spelen de tuinbouw ondernemingen een centrale rol bij projecten die via het PT worden gefinancierd. Tot 15 januari 2012 is het mogelijk om nieuwe onderzoekvoorstellen, binnen het kernpakket, in te dienen. Het kernpakket omvat de thema’s Voeding, Groen en Gezondheid, Plantgezondheid en Fytosanitaire zaken (waaronder water, bodem en bemesting) en als derde Duurzame ketens. Het thema Duurzame ketens omvat Arbeid, Energie & CO2 en Biobased Economy. Dit biedt weer volop nieuwe mogelijkheden.

 

Over dit blog
In dit blog houd ik u periodiek op de hoogte van de ontwikkelingen binnen het bloemisterijonderzoek dat via het Productschap Tuinbouw (PT) gefinancierd wordt. Dat doe ik aan de hand van mijn dagelijkse werk als onderzoekcoördinator bij het PT.

 

Wilt u meer informatie of heeft u vragen of suggesties?  

Helma Verberkt: 079-3470421 / 06-53387300 of via h.verberkt@tuinbouw.nl

Zomerbloemen

Buiten blijft het helaas slecht weer. Op de veilingen en in de bloemenwinkels is gelukkig goed te zien dat het daadwerkelijk zomer is. Prachtige kleuren en vormen uit het sortiment zomerbloemen, van Achillia tot aan Zinnia.

Eind augustus bracht ik een bezoek aan diverse zomerbloementelers, met de nieuwe voorzitter van het PT, Agnes van Ardenne. Dat waren heel diverse bedrijven; van typische familiebedrijven met een groot sortiment tot akkerbouwmatige bedrijven met vergaande mechanisatie. Tijdens deze rondgang kwamen de ontwikkelingen en de problematiek in de zomerbloemen ter sprake, met plantgezondheid in de hoofdrol. Geïntegreerde gewasbescherming, vruchtwisseling en telen uit de grond worden breed aangepakt in het onderzoek, om de plantgezondheid te verbeteren zonder veel chemische middelen. Voor de vruchtwisseling heeft de sector via het PT geïnvesteerd in handig gereedschap, ontwikkeld door de WUR:  www.disvruchtwisseling.nl. Dit is een website met daarin een database met alle beschikbare informatie over vruchtwisselingsgerelateerde ziekten en plagen in de teelt van zomerbloemen en vaste planten. Met deze informatie kunt u snel nagaan welke teelten passen binnen de vruchtwisseling van zomerbloemen. Er zijn telers die kiezen voor vernieuwde teeltsystemen, waarbij ze los uit de grond telen, om het gietwater her te gebruiken en de emissie van meststoffen en gewasbeschermingsmiddelen te beperken. Voor de teelt van Delphinium liggen er al goede praktijkvoorbeelden. Voor diverse andere zomerbloemen (o.a. aster, Phlox, Aconitum) is dit in onderzoek.

Toepassing van geïntegreerde duurzame gewasbescherming moet de toekomst worden in alle teelten. In enkele gevallen zal de sector echter adequaat de noodklok moeten luiden. Dat geldt bijvoorbeeld voor de problemen met bladaaltjes in pioenroos. Het Productschap Tuinbouw heeft afgelopen week versneld een onderzoek gehonoreerd naar een voorselectie van potentieel effectieve middelen tegen bladaaltjes in pioenroos. Uiteraard valt of staat een goede bestrijding met een juiste behandeling van het gewas en een goede bedrijfshygiëne.

 Over dit blog
In dit blog houd ik u periodiek op de hoogte van de ontwikkelingen binnen het bloemisterijonderzoek dat via het Productschap Tuinbouw (PT) gefinancierd wordt. Dat doe ik aan de hand van mijn dagelijkse werk als onderzoekcoördinator bij het PT.

Wilt u meer informatie of heeft u vragen of suggesties?

Helma Verberkt: 079-3470421 / 06-53387300 of via h.verberkt@tuinbouw.nl

Huidmondjes

Huidmondjes
Veel potplanten gebruiken het gratis zonlicht, voor extra groei, maar beperkt omdat de bladtemperatuur te sterk oploopt. Dit komt vooral doordat ze weinig verdampen en daarmee een laag koelend vermogen hebben. Bij een aantal gewassen (Anthurium, Areca, Cymbidium, Miltonia en Spathiphyllum) is gebleken dat planten een hoger koelend vermogen kunnen krijgen, door ze gedurende de bladontwikkelingsfase meer en grotere huidmondjes te laten maken. Met name een hoge relatieve luchtvochtigheid (RV) resulteerde erin dat de maximale verdampingscapaciteit van het blad 35 tot 80 procent hoger ligt dan bij een lage RV. Dit onderzoek is in klimaatcellen uitgevoerd en is nu voortgezet op een teeltbedrijf om de effecten in de praktijk te toetsen. Op dit moment staan de planten in de opkweek bij een laag en hoog RV niveau. De verschillen in opbouw en ontwikkeling zijn duidelijk zichtbaar. Over circa een maand worden de planten onder dezelfde omstandigheden verder geteeld. Komende zomer wordt dus duidelijk of deze slimme wijze van natuurlijk kracht van planten toegepast kan worden in de hedendaagse tuinbouw. De resultaten zijn veelbelovend.

Besluitvorming Sectorcommissie
Deze week heeft de sectorcommissie Bloemisterij elf onderzoeksprojecten goedgekeurd (zie ook www.tuinbouw.nl). De Sectorcommissie komt vier keer per jaar bij elkaar. Voor calamiteiten en kleine vooronderzoeken is het ook mogelijk om gedurende het gehele jaar op basis van een ‘consultancy’ financiering voor een project (maximaal 5.000 euro) aan te vragen. De besluitvorming kan dan erg snel verlopen, namelijk één tot twee weken.  Zo is deze week een pilotproef goedgekeurd om vast te stellen of droogijs-stralen een alternatief zou kunnen zijn om materialen en oppervlakken te ontdoen van ziektekiemen in plaats van met chemische middelen.

Over dit blog
In dit blog houd ik u periodiek op de hoogte van de ontwikkelingen binnen het bloemisterijonderzoek dat via het Productschap Tuinbouw (PT) gefinancierd wordt. Dat doe ik aan de hand van mijn dagelijkse werk als onderzoekcoördinator bij het PT.

Wilt u meer informatie of heeft u vragen of suggesties?

Helma Verberkt: 079-3470421 / 06-53387300 of via h.verberkt@tuinbouw.nl

BloemenBlog

Wolluis
Met de wolluis wordt het ernst. De afgelopen periode zag ik het in de kas bij o.a. roos en potplanten. De aantastingen beperken zich niet tot één gewas of een paar planten. De haarden worden groter en groter. Vanuit kleine haarden kunnen wolluizen zich door het hele bedrijf verspreiden. Hygiëne is erg belangrijk, ze worden verspreid door mensen of met de planten. Wolluis is een belangrijk obstakel voor verdere uitbreiding van geïntegreerde bestrijding. Juist dit laatste zorgt voor steeds duurzamer geteelde bloemen en planten in Nederland. Het is dus behoorlijk belangrijk om deze luis onder de wol te pakken te krijgen, zonder met chemische middelen de natuurlijke vijanden om zeep te helpen. Onderzoek heeft geleid tot nieuwe natuurlijke vijanden van de wolluis. Naast verschillende soorten sluipwespen is afgelopen winter een nieuwe soort roofkever in een praktijkproef getest (PT projectnr. 14052). Deze bleek in resultaat niet onder te doen voor chemische behandelingen tegen wolluis en vormt dus wellicht een goede aanvulling in het pakket aan mogelijkheden. Verder onderzoek zal de mogelijkheden van deze roofkever duidelijk moeten maken.

Poinsettia
Afgelopen week is het onderzoek in Poinsettia afgerond naar geïntegreerde bestrijding van witte vlieg, onder andere Bemisia tabaci (PT projectnr. 13784). Een combinatie van de sluipwesp Eretmocerus eremicus en de roofmijt Amblyseius montdorensis werkt het best. Doe hier uw voordeel mee om duurzame planten te telen. In de landelijke commissie Poinsettia van LTO Groeiservice is onder meer het onderzoek ‘Vitaplant’ (PT projectnr. 13718) besproken. Dit onderzoek kijkt naar optimale transportcondities voor een serie transportgevoelige eenjarigen en potplanten om minder uitval in de handelsketen te realiseren en betere behandel- en transportadviezen te kunnen geven. De uitkomsten zijn praktisch. De optimale transporttemperatuur voor Poinsettia blijkt 16^oC te zijn. Een lage luchtvochtigheid, RV van 73 procent, is beter dan een hoge, RV van 90 procent, mede in relatie met Botrytis. Opvallend was, in dit tweejarige onderzoek, dat de Botrytis-aantasting in 2009 duidelijk veel hoger was dan in 2010. Deze ervaring wordt gedeeld door de telers. Wellicht heeft het klimaat en het stookgedrag daar een duidelijke rol bij gespeeld. Poinsettiatelers hebben dan ook veel aandacht voor Het Nieuwe Telen; met een zo laag mogelijk energieverbruik een kwaliteitsproduct telen!

Waarom dit blog
In dit blog houd ik u periodiek op de hoogte van de ontwikkelingen binnen het bloemisterijonderzoek dat via het Productschap Tuinbouw gefinancierd wordt. Dat doe ik aan de hand van mijn dagelijkse werk als onderzoekcoördinator. Na ruim 25 jaar zelf in het onderzoek te hebben gewerkt, ben ik in april onderzoekscoördinator bij het PT geworden. Ik vind het een uitdaging om samen met de sector het bloemisterijonderzoek aan te sturen. Ik hoop met mijn ervaring en kennis een belangrijke bijdrage te kunnen leveren aan de kennisontwikkeling. Tenslotte is kennisontwikkeling een van de belangrijkste bijdragen om innovatie en duurzaamheid te realiseren en niet te vergeten uw bedrijfsrendement te vergroten. Belangrijk is dat het onderzoek goed afgestemd is op uw vragen en dat de verkregen kennis zo snel mogelijk bij u bekend en toepasbaar is. De projecten zijn op nummer terug te vinden op de site van het Productschap Tuinbouw. Wilt u meer informatie, of heeft u vragen of suggesties?

Helma Verberkt
T: 079-3470421
M: 06-53387300
E: h.verberkt@tuinbouw.nl
www.tuinbouw.nl